Port-a-cath : als u langere tijd medicijnen of ander vocht in uw bloedbaan krijgt

Een port-a-cath heet ook wel een PAC. Via een PAC kunt u eenvoudig chemotherapie of andere vloeistoffen krijgen. Deze vloeistoffen komen direct in een ader en mengen daar met bloed. Zo blijft de vaatwand heel. Via de PAC kan de zorgverlener ook bloed afnemen voor onderzoek.
De PAC is een klein kastje, ook wel poort genoemd.  Aan de poort zit een klein slangetje. Dit slangetje heet een katheter. De katheter ligt in een bloedvat. Via dit systeem kan uw zorgverlener medicijnen of andere vloeistoffen rechtstreeks in uw bloedbaan toedienen. De arts plaatst dan een kleine naald door uw huid op het kastje.

Een PAC heeft de volgende voordelen:

• Het plaatsen van het naaldje in de arm is meestal makkelijker en minder pijnlijk dan via een infuus.
• Het is mogelijk om de PAC vaak te gebruiken.
• Een PAC kan jaren blijven zitten.
• De kans op ontsteking van de PAC is klein, omdat het systeem geheel onder de huid ligt.

Meestal plaatst de radioloog de PAC in een arm. Soms is dat niet mogelijk en plaatst de radioloog de PAC op de borst. Dat bepaalt de radioloog tijdens plaatsen van de PAC.

Het is belangrijk dat er geen bloedklontjes in de PAC blijven zitten. Daarom is het nodig dat het PAC en de katheter gespoeld worden. Dit gebeurt met een zoutoplossing.

Draag kleding die u makkelijk uit en aan kunt trekken.

• Het plaatsen van de PAC gebeurt op de afdeling Radiologie.
• De laborant vraagt u uw bovenkleding uit te trekken. Een hemd of bh mag u aanhouden.
• Het plaatsen van PAC gebeurt steriel. Dat betekent dat de medewerkers beschermende kleding aan hebben. U ligt onder een aantal doeken.
• U ligt op uw rug.
• De radioloog zoekt met een echo-apparaat de juiste plek op uw arm of borst.
• De arts verdooft uw huid op de plaats waar de PAC komt.
• De radioloog schuift de katheter in een bloedvat en plaatst daarna het kastje onder de huid.
• De radioloog controleert of vloeistof goed door de PAC gaat.
• De radioloog sluit de wond met hechtdraad en pleister.
• U kunt zich weer aankleden.
• Het plaatsen van de PAC duurt ongeveer 1 uur. Na de ingreep kunt u naar huis.

Als u zich goed voelt, mag u naar huis. U kunt zelf autorijden, fietsen of reizen met het openbaar vervoer.

• U mag na 24 uur kort douchen.
• De eerste 2 weken mag u niet in bad of zwemmen en geen zware inspanning doen met uw arm en uw borstspieren. Daarna mag u weer alles doen.
• De grote pleister mag u na 5 dagen verwijderen.  
• De kleine hechtpleisters vallen er vanzelf af.
• Het is nodig om de PAC regelmatig te spoelen, ook als de PAC niet in gebruik is. U krijgt daarom minimaal 1 keer per 6 weken een afspraak voor het spoelen van de PAC. Het spoelen gebeurt in OLVG bij de dagbehandeling of bij u thuis door een medewerker van thuiszorg.

Verzorgen van een arm-PAC

Volg de volgende algemene instructies. U ontvangt ook specifieke instructies van uw zorgverlener.

Schoonmaken van de plek van de PAC

• Als er geen naald in zit, is weinig verzorging van de PAC nodig. U kunt gewoon douchen en na 2 weken ook baden.
• Als er wel een naald in de PAC zit, krijgt u een verband op de plek. Houd dit verband schoon en droog.
• Controleer regelmatig de plek van de PAC. Als de plek rood of gezwollen is, neem dan contact op met de zorgverlener.

Wat u wel en niet mag doen

• U mag bijna alles doen wat uw lichaam toelaat.
• Bloed afnemen uit dezelfde arm mag, maar alleen onder de elleboog.
• Geen bloeddruk meten aan de arm met de PAC.

Goed om te weten

U kunt met een PAC een CT-scan of MRI laten maken. Via de PAC kunt u contrastmiddel krijgen bij een CT-scan of MRI.

Iedere ingreep heeft risico’s. Bij deze ingreep bestaat een kleine kans op een infectie.

Bel meteen de afdeling Oncologie als u 1 of meer van deze klachten heeft:

• U heeft meer dan 38,5 graden koorts.
• De plek van de PAC is rood, gezwollen, warm of doet pijn.
• Het lijkt of de poort op een andere plek is gaan zitten.