Overzicht verwijsnieuws
Uitgelicht | Vrijdag 16 november 2018

Beperk gebruik opiaten 3 tot 5 dagen na ontslag uit een ziekenhuis

Opiaten zijn bij voorkeur gereserveerd voor acute pijn, post operatieve pijn en voor de laatste levensfase. De meeste opiaten worden voorgeschreven na een orthopedische operatie en worden vaak langdurig voorgeschreven vanwege een pijnlijke revalidatiefase. Langdurig gebruik van opiaten geeft echter gewenning en een mogelijke verslaving. Om het probleem nog complexer te maken, zijn er aanwijzingen dat langdurig gebruik van mu-agonisten kan leiden tot hyperalgesie. In Nederland gebruiken 1,3 miljoen mensen op enig moment en gedurende langere tijd een of meer opiaten. Anesthesioloog Jaap Hol pleit dan ook voor beperking van het gebruik en extra voorlichting naar de patiënt.

Risico’s

‘Gewenning kan snel optreden dus beperk het gebruik van opiaten tot maximaal 3 tot 5 dagen na ontslag uit het ziekenhuis. Leg de patiënt goed uit wat de risico’s zijn. Schrijf na die 3 tot 5 dagen een ander middel voor, bijvoorbeeld tramadol,’ aldus Jaap. Tramadol is minder verslavend, werkt beter op gemengde nociceptieve en neuropathische pijn, maar geeft wel een klein risico op een delier. Er is ook een reële risico op hallucinaties wanneer zuivere mu-agonisten, zoals oxycontin gebruikt worden. Gebruik zo min mogelijk snel en kortwerkende opiaten zoals oxynorm of nasale fentanyl. De snelle piek concentratie van deze  kort werkende middelen veroorzaken een maximale activering van het verslavingsmechanisme.

Afbouwen

De patiënt moet goed begeleidt worden bij het afbouwen na 5 dagen. Jaap: ‘Lukt het niet om na 5 dagen af te bouwen, overleg dan met de oorspronkelijke voorschrijver. Bestaan er dan nog onduidelijkheden, neem dan contact op met een pijnspecialist voor collegiaal overleg.’