Overzicht nieuws
Uitgelicht | Vrijdag 2 maart 2018

Bekende dichter schrijft ode aan verpleegkundige Hartbewaking

Remco Daale, specialistisch verpleegkundige op de Hartbewaking, werd deze week op een wel heel bijzondere manier verrast. Hij kreeg te horen dat de Amsterdamse dichter Joost Baars een gedicht uit zijn bundel ‘Binnenplaats’ heeft opgedragen aan hem en zijn collega-verpleegkundigen op de CCU.

Dichter Joost Baars, die in januari de VSB poëzieprijs won met deze bundel, schreef de ode aan Remco en zijn collega’s na een heftige, persoonlijke ervaring in 2015. In dat jaar belandde zijn vrouw na een hartaanval in OLVG, locatie Oost. Nadat ze met spoed was gedotterd, kwam zij ’s avonds op de Hartbewaking terecht. Hier ontmoette de dichter Remco.

Ontroerend

Baars: 'In de eerste nacht na zo'n gebeurtenis is het heel eng om in slaap te vallen. In slaap vallen heeft iets gemeen met sterven: in zekere zin moet je een bepaalde controle opgeven. Remco heeft het vast ook wel eens letterlijk gezegd, maar zijn hele aanwezigheid, elke kleine handeling die hij verrichtte, straalde uit: ga maar slapen, we got this. Dat was heel ontroerend om mee te maken. En ook letterlijk: hij stelde ons zeg maar in staat om ons te ont-roeren. Ik wist daar ter plekke al dat dit gedicht geschreven zou gaan worden.'*

Complete verrassing

Voor Remco kwam de uitreiking als een complete verrassing: ‘Dit had ik nooit kunnen bedenken. In de korte tijd dat mensen hier bij ons op de afdeling zijn, probeer ik ze met een luisterend oor en een paar persoonlijke woorden altijd thuis te laten voelen. Iets wat voor mij en mijn collega’s heel logisch voelt. Maar dat iemand op zo’n bijzondere manier zijn waardering uit, vind ik toch wel heel erg mooi.’



*lees hier de integrale reactie van de dichter
Baars over zijn ervaring op de Hartbewaking: 'In de eerste nacht na zo'n gebeurtenis is het heel eng om in slaap te vallen. In slaap vallen heeft iets gemeen met sterven: in zekere zin moet je een bepaalde controle opgeven. Bert Schierbeek heeft een gedicht geschreven over het moment dat zijn vrouw overleed, wat tevens een gedicht is waarin hij commentaar geeft op een dichtregel van Remco Campert, die luidt: 'De dood is een ontroering'. Schierbeek schrijft: de dood, zei Remco/ is een ontroering/ ik weet nu beter/ de dood is een klap/ gieren van remmen/ gerinkel van glas/ en doodstil liggen/ op straat/ alleen". Hij is duidelijk heel boos: die dood is helemaal geen 'ontroering', behalve dan in de betekenis dat alle beweging uit je lichaam is verdwenen: 'ont-roerd', zoals Schierbeek schrijft. Zo is het ook een beetje met in slaap vallen, iets waar je gewoonlijk niet aan denkt, maar de overeenkomst wordt duidelijk als je zo dicht bij de dood bent geweest. Omdat Schierbeek zo knap en indringend die gebeurtenis beschrijft, waaraan wij op het nippertje ontsnapt waren, moest ik de hele tijd aan dat gedicht denken. 'De dood, zei Remco, is een ontroering' ging de hele tijd door mijn hoofd. Toen de nachtverpleger van de hartbewaking kwam en zich voorstelde als Remco, was dat voor mij een soort merkwaardig wondertje. Alsof ik de hele tijd al aan hem had zitten denken, alsof ik hem met dat mantra had opgeroepen en hij vervolgens als een engel in die ziekenhuiskamer neerdaalde. En zo was hij ook precies. Als je niet beter weet, zou je kunnen denken dat 'verplegen' gaat over allerlei technieken die je moet beheersen en die je vervolgens toe kan passen op patiënten. Die technieken beheerste Remco natuurlijk, maar het belangrijkste van zijn aanwezigheid was de manier waarop hij aanwezig was: rustig, meevoelend en humorvol tegelijk, spraakzaam en zwijgzaam op precies de juiste momenten, en door dit alles ontzettend vertrouwenwekkend. Hij heeft het vast ook wel eens letterlijk gezegd, maar zijn hele aanwezigheid, elke kleine handeling die hij verrichtte, straalde uit: ga maar slapen, we got this. Dat was heel ontroerend om mee te maken. En ook letterlijk: hij stelde ons zeg maar in staat om ons te ont-roeren. Dat zette voor mij ook het gedicht van Schierbeek weer op zijn kop, en ik wist dan ook daar ter plekke al dat dit gedicht geschreven zou gaan worden.'

Betrokken zorgverleners en afdelingen